Eerder gepubliceerd in de Krant van Midden-Drenthe

februari 2009

CITO rekent basisscholen af


De afgelopen week werd in het hele land de CITO-eindtoets gehouden. In de gemeente Midden-Drenthe werden de leerlingen uit de hoogste groepen van de openbare basisscholen aan de tand gevoeld. Gedurende drie ochtenden mochten zij bewijzen wat zij de afgelopen acht jaar zoal hadden opgestoken. Op de christelijke scholen hebben de 'achtstegroepers' de eindtoets nog voor de boeg. Zij hoeven pas eind maart hun kunnen te tonen. 'De Kiemstee' in Hijken doet uit principe aan de CITO-eindtoets helemaal niet mee.

Staatssecretaris Sharon Dijksma wil vaststellen of de uitslag van een uitgestelde CITO-toets een hogere voorspellende waarde heeft en daardoor kinderen beter helpt bij de schoolkeuze Het bestuur van de christelijke scholen, COG Drenthe, besloot aan deze pilot mee te werken. Openbaar onderwijs Midden-Drenthe werd niet uitgenodigd om aan het experiment mee te doen.

CITO toets

Niet alleen de kinderen worden op hun CITO-scores beoordeeld. Ook de scholen worden op de resultaten 'afgerekend'. 'De schoolinspectie vindt de eindopbrengsten heel belangrijk'. Aan het woord is Roelof Huisman, algemeen directeur van het openbaar basisonderwijs in Midden-Drenthe. Hij heeft 'zijn' scholen verplicht gesteld de toets af te nemen. Huisman legt uit: 'Een aantal jaren geleden hadden we 5 zwakke tot zeer zwakke scholen, die door de inspectie onder de maat werden bevonden. Volgens Huisman wordt er hard gewerkt om de kwaliteit te verbeteren. Hij hoopt dat 'De Tille' en 'De Meente' nog dit jaar en 'Jan Ligthart' volgend jaar uit de gevarenzone zijn. Hij vervolgt: 'Op grond van CITO-gegevens zijn we in zwaar weer gekomen. Met behulp van CITO willen we daar ook weer uit komen. Pas als dit traject doorlopen is, gaan we de discussie aan of deelname aan de CITO-toets in de toekomst vrijwillig kan worden'.

Huisman vertelt dat Sharon Dijksma wil dat zwakke en zeer zwakke scholen zo snel mogelijk beter worden. Als norm wordt de gemiddelde school genomen. 'Als je het gemiddelde als grens neemt, blijf je natuurlijk altijd scholen houden die daaronder vallen', aldus de algemeen directeur.

Kor Siertsema is directeur van CBS 'De Eshorst' in Beilen. Dat basisscholen op grond van de CITO-scores beoordeeld worden, vindt hij prima. 'Je moet je als school altijd afvragen op welke punten je kunt verbeteren. Het is goed om je te vergelijken met andere scholen in Nederland'. Siertsema is tegelijk kritisch over de manier waarop scholen 'afgerekend' worden. Scholen die veel vooruitgang boeken bij hun kinderen, kunnen volgens hem toch onder het landelijke gemiddelde uitkomen. Dat heeft te maken met het niveau waarmee kinderen de school binnenkomen. 'Het eindresultaat wordt beoordeeld in plaats van het rendement', zegt hij.

'Een school die lagere scores haalt is niet per definitie een slechtere school', zegt ook Albert Wilkens, directeur van OBS Harm Smeenge. Volgens hem is de CITO-toets 'deels een oneerlijk instrument' om de kwaliteit van de school te meten. 'Zo is de toets ook nooit bedoeld', zegt hij. Hij benadrukt dat de toets is ontworpen om de keuze voor de brugklas duidelijker te maken.

Zowel Wilkens als Siertsema zien de uitslag van de CITO-toets als 'een aanvulling op wat zij al weten'. Met behulp van het leerlingvolgsysteem bestaat er al een duidelijk beeld van de leerlingen. Het schoolkeuzeadvies dat zij hun leerlingen geven is vooral hierop gebaseerd.

Op 'De Kiemstee' in Hijken wordt de toets niet gemaakt. 'Dat is al jaren zo', aldus directeur Klaas Wessels. 'De toets is maar een momentopname. Als een kind even niet lekker in zijn vel zit, heeft dat invloed op het resultaat'. Ook op zijn school worden leerlingen nauwlettend gevolgd en kennen de leerkrachten hen goed . 'Die ene eindtoets heeft geen enkele meerwaarde', zegt Wessels. Hij vindt de toets bovendien onvolledig: 'Het welbevinden van een kind wordt er niet in meegenomen'. Dat de CITO-toets als keurmerk van de school wordt gezien, wijst hij af: 'Wij vinden dat je kwaliteit niet kunt wegen op grond van één CITO-toets'.

Webworks by TLN Webdesign